Çocuklarda Geçmeyen Öksürük: Ne Zaman Normal, Ne Zaman Dikkat Etmemiz Gerekir?
Bir çocuğun öksürmesi çoğu zaman ebeveynler için sadece bir belirti değil, uzun süren bir alarm hâlidir.
Gece uykularını böler, gündüz “acaba bir şey mi kaçırıyoruz?” düşüncesini tetikler.
Özellikle öksürük haftalarca sürüyorsa, ailelerin zihninde aynı sorular dolaşmaya başlar:
“Neden hâlâ geçmedi?”
“Akciğerine mi indi?”
“Astım mı oluyor?”
Önce şunu söyleyelim:
Her geçmeyen öksürük ciddi bir hastalık değildir.
Ama her uzun süren öksürük de dikkatle değerlendirilmelidir.
……………………………………………..
Öksürük Ne Kadar Sürebilir?
Tıbbi olarak öksürüğü süresine göre üçe ayırırız:
- Akut öksürük: 0–2 hafta
- Subakut öksürük: 2–4 hafta
- Kronik öksürük: 4 haftadan uzun süren öksürük
Çocuklarda geçirilen basit bir viral üst solunum yolu enfeksiyonundan sonra öksürüğün 2–3 hafta sürmesi şaşırtıcı değildir. Bu durum çoğu zaman enfeksiyonun değil, hava yollarındaki hassasiyetin devam etmesinden kaynaklanır.
Peki Neden Geçmez?
Çocuklarda uzun süren öksürüğün en sık nedenleri şunlardır:
1. Enfeksiyon Sonrası Öksürük
Virüs geçmiştir ama hava yolları hâlâ “irritedir”.
Özellikle geceleri artan, kuru karakterde olabilir. En çok ailelerin kafasını karıştıran durumlardan birisi de budur, çünkü çocuk hastalığı atlatmıştır da niye bu öksürük geçmemektedir.
2. Geniz Akıntısı
Burun akıntısı bazen görünmez ama boğaza doğru akar.
Çocukta:
- Gece öksürüğü
- Sabah boğaz temizleme
- Sık sık “hıh” yapma
görülebilir.
3. Astım / Astım Benzeri Öksürük
Her astım hırıltıyla gelmez.
Bazı çocuklarda tek belirti öksürük olabilir.
Özellikle:
- Gece artan
- Eforla tetiklenen
- Soğuk havada çoğalan öksürük
dikkat çekicidir.
4. Alerjik Nedenler
Ev tozu, polen, hayvan tüyü gibi etkenler
uzun süreli, kuru ve inatçı öksürüğe yol açabilir.
5. Reflü
Özellikle küçük çocuklarda sessiz reflü,
gece öksürüğünün altında yatan nedenlerden biri olabilir.
Ailelerin Doktor Ziyaretini Gerektiren Durumlar
Aşağıdaki bulgulardan biri varsa, öksürük mutlaka hekim tarafından değerlendirilmelidir:
- 4 haftadan uzun süren öksürük
- Nefes alıp vermenin hızlanması, inlemenin olması
- Nefes darlığı veya hırıltının eşlik etmesi
- Kilo kaybı
- Gece terlemeleri
- Kanlı balgam
- Ateş durumu yokken ateşi eklenmesi
- Öksürükle kusmaların
- Bebeklerde beslenmenin bozulması
- Gece öksürüklerine nefes tutmalarının (apne) eşlik etmesi
Bu noktada önemli olan şey, “bir şey mi kaçırıyoruz?” paniğiyle değil, planlı ve sistemli bir değerlendirmeyle ilerlemektir.
Evde Ne Yapabilirsiniz?
- Bulunduğu ortamı sigara dumanından tamamen uzak tutun
- Oda havasını çok kuru yapmayın (%40-50 iyidir)
- Gereksiz öksürük şuruplarından kaçının
- Bal (1 yaş üzeri çocuklarda) bazen gece öksürüğünü hafifletebilir
- Öksürüğün zamanını, süresini ve tetikleyicilerini not alın
Bu notlar, hekiminiz için çok kıymetlidir, çünkü sonuçta çocuğunuzun muayenesinin yanında bize verdiğiniz bilgilere göre karar vermekteyiz😊.
Sonuç Olarak,
Çocuklarda geçmeyen öksürük çoğu zaman kontrol altına alınabilen, doğru yaklaşımda rahatlatıcı bir durumdur.
Ama aynı zamanda “geçer herhalde” deyip aylarca ertelenecek bir konu da değildir.
Ebeveyn olarak hissettiğiniz endişe çok anlaşılır.
Görevimiz, bu endişeyi bilgiyle ve doğru yönlendirmeyle azaltmak.
Öksürük bazen sadece bir belirti değil, çocuğun vücudunun anlattığı bir hikâyedir. Gereksiz yere endişelenmeyin, gerektiğinde ise boşa vakit geçirmeyin.
Bir de burada yazdığım bilgiler eğitim amaçlı – genel yönlendirme içerir muayene yerine geçmez, sağlık tavsiyesi de değildir ama her çocuk ve içinde bulunduğu hastalık biriciktir, lütfen bunu da unutmayın.

